Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Каспийдегі 14 әскери қызметшінің (оның ішінде офицерлер мен сержанттар) өмірін қиған қайғылы оқиғаға қатаң баға беріп, әскери басшылықты өткір сынға алды. Президент армияны түбегейлі трансформациялауды талап етіп, жаңа Қорғаныс министрі Айдос Мырзахметовке кезек күттірмейтін 3 міндет жүктеді, – деп хабарлайды Tiek.kz.

Мемлекет басшысы марқұмдардың отбасыларына арнайы жеделхат жолдап, олардың ешқайсысы көмексіз қалмайтынын тағы да нақтылады.

Трагедияға генералдардың салғырттығы себеп болған

Президенттің айтуынша, бейбіт күнде әскерилердің өмірін жалмаған бұл жағдайға бірінші кезекте офицерлердің, соның ішінде генералдардың салғырттығы мен кәсіби біліксіздігі себеп болған. Оқу-жаттығу жиынына қатысқан жеке құрам тіпті қарапайым арнайы құтқару кеудешелерімен де қамтамасыз етілмеген.

Тоқаев бұл жиынды кім әзірлеп, бекіткенін, Бас штабтың рөлі қандай болғанын және оқу-жаттығу кезінде Әскери-теңіз күштерінің бас қолбасшысы неліктен сол жерде табылмағанын қатаң сұрады.

«Қарулы Күштер басшылығы қордаланған түйткілдерді жылдар бойы шеше алмай келеді. Аталған оқу-жаттығу жиынының мәні де, мақсаты да түсініксіз. Жауапсыздық, салғырттық, көзбояушылық белең алған. Дағдарыс жағдайындағы іс-қимыл жоспары сын көтермейді. Мұның бәрі – әскери ведомство басшылығының немқұрайдылығының салдары», – деді Президент.

Қауіпсіздік Кеңесі Төрағасының орынбасары Аида Балаева басқаратын комиссия жүйелі заң бұзушылықтарды анықтап, кінәлілер лауазымы мен шеніне қарамастан қатаң жазаланатын болады.

«Қағаз жүзіндегі өтірік есептер ешкімге қажет емес»

Қасым-Жомарт Тоқаев әскерді түбегейлі реформалау – кезек күттірмейтін мәселе екенін баса айтты. Оның пайымдауынша, қазақстандық армия өткен ғасырда қалып қойған. Қолбасшылық жүйесін халықаралық үздік тәжірибеге сай қайта құрып, мүмкіндігінше адамды цифрлық технологиялармен алмастыру қажет.

«Таптаурын шешімдер, алдамшы амалдар, қағаз жүзінде бәрін керемет етіп көрсететін өтірік есептер ешкімге қажет емес», – деп кесіп айтты Мемлекет басшысы.

Жаңа министр Айдос Мырзахметовке жүктелген 3 міндет

Аса күрделі дағдарыс кезеңінде қызметке кіріскен жаңа Қорғаныс министріне батыл шешімдер қабылдау тапсырылды. Президент ведомство алдына 3 нақты міндет қойды:

1. Бюджетті мақсатты жұмсау: Бөлінген қаржы мемлекеттің қорғаныс қабілетін арттыруға жұмсалуы тиіс. Мақсатсыз шығын мен талан-таражға жол берілмейді, ұсталғандар жауапкершіліктен құтылмайды.

2. Қарулы Күштерді 10 күн ішінде реформалау: Қауіпсіздік Кеңесінің Аппаратымен бірлесіп, қазіргі заманғы қауіп-қатерлерге сай жаңа жоспар әзірленуі қажет. Кадрларды іріктеуде тамыр-таныстық («өз адамдарын» тарту) тыйылып, тек тәжірибелі, білікті мамандар басшылыққа келуі тиіс.

3. Әскердегі идеология және қауіпсіздік: Армия қорқыныш пен үрейдің ұясы емес, нағыз отаншыл азаматтарды тәрбиелейтін кәсіби институт болуы шарт. Әрбір әскери қызметшінің өмірі мен қауіпсіздігі бәрінен жоғары тұруы керек.

Армияны кезең-кезеңімен реформалаудың нақты әрі түсінікті жоспары (көлемді «жол картасынсыз») қазан айының екінші жартысында өтетін Қауіпсіздік Кеңесінің отырысында қаралатын болады.